Xəbərlər, Valideyn, MÜƏLLİM
31 yanvar 2019
548

Məktəb öncəsi və məktəb dövründə olan uşaqlarda bu problem daha çox müşahidə olunur

Daha tez məlumatlanmaq üçün Facebook səhifəmizi bəyən və paylaş

 

 
Uşaqlarda hiperaktivlik yaşına və inkişafına uyğun olmayan diqqətsizlik, çox hərəkətlilik ilə özünü göstərən nevroloji bir pozuntu hesab olunur.
 
Məktəb öncəsi və məktəb dövründə olan uşaqlarda daha çox müşahidə olunur. Uşaq davranışlarını kontrol etməsi və diqqətini cəlb etməsində problem yaşayır. Belə uşaqlar yaxınları tərəfindən adətən "enerjisi tükənməyən”, "yerində dura bilməyən”, "dalğın”, "unutqan” və s. kimi adlandırılır. Belə davranışlar bir az yaşlı uşaqlarda müşahidə olunduğundan hiperaktiv olub-olmadığını müəyyən etmək üçün yetərli təcrübə və bilik sahibi olunmalıdır. Bəzən hərəkətli olan az yaşlıları hiperaktiv adlandırması hallarına rast gəlirik. Belə halların qarşısını almaq üçün bunu müəyyən etməyi mütəxəssislərə həvalə etməniz gərəklidir.

Dünyada uşaq və yeniyetmələrin 5,29%-nin hiperaktiv olduğu müəyyən edilmişdir. Oğlan uşaqlarında qızlara nisbətən daha çox rast gəlinir. Cəmiyyətdə hələ yeni tanınan problem olmasına baxmayaraq, daha uzun zamandan bəri bilinib, araşdırılır.

Hiperaktivlik diqqət əskikliyi ilə bərabər müşahidə olunduğundan bu problemi mütəxəsislər çox zaman "Diqqət əskikliyi və hiperaktiv pozuntu” (DƏHP) adlandırırlar. Pozuntunun səbəbkarı kimi valideynlər çox zaman özlərini və ya övladının yaşıdlarını günahkar hesab edə bilirlər. Lakin pozuntu əsasən, genetik faktorlarla bağlı olur. Bundan əlavə isə ana bətnində yaşanan problemlər, doğum zamanı alınan travmalar və s. səbəb ola bilər.

Hiperaktivlik – həddindən artıq hərəkətlilik anlamına gəlir. Lakin bu termin bütün uşaqları tam izah edə bilmir. Çünki uşağın hiperaktiv olmadan da, DƏHP olması mümkündür. Belə problemi olan bəzi uşaqlarda pozuntunun hərəkətlilik əlaməti daha çox nəzərə çarparkən, bəzi uşaqlarda isə bu diqqət əskikliyi olaraq ön plandadır. Digər qrup uşaqlarda isə hər iki əlamət nəzərə çarpacaq dərəcədə müşahidə olunur.

DƏHP olan uşaqlarda görülə biləcək əlamətləri aşağıda sadalamışıq:

• Asanlıqla diqqətin dağılması;
• Konsantrasiya gərəkli olduğu tapşırıqları yerinə yetirmədə çətinlik çəkmə;
• Etdiyi işi bitirməkdən digərinə keçmə;
• Plansız iş görməyə öyrəşmə;
• Uyğun olmayan zamanlarda da qaçmaq, durmadan gəzmək istəyi;
• Oturduğu yerində sakit dura bilməmək (hərəkətlilik) və s.
• Çox danışma, mövzudan mövzuya keçmək.
• Sırasını gözləyə bilməmək (ümumilikdə, səbrsizlik);
• Başqalarının sözünü kəsmək, ona aid olmayan işlərə qarışması;
• Gündəlik edilməsi vacib olan işlərin unutması;
• İnsanları dinləməkdə çətinlik çəkməsi və s.

DƏHP-nun müalicəsi vardır. Belə şəxslərin 90%-i müalicəyə müsbət cavab verir. Psixoterapiya və dərman vasitələrinin yardımı ilə müalicə tətbiq olunur.

DƏHP olan uşaqlarla düzgün ünsiyyət qurulmasında əsas iş valideynlər və müəllimlərin üzərinə düşür. Onlara dəstək olmaq üçün öncə onları yaxşı anlamağa çalışmaq lazımdır. Onlara qısa zamanda edə biləcəyi tapşırıqlar verilməlidir. Valideynlərin övladlarının fasilələrlə dərs oxumasına önəm verməsi lazımdır. Dərs oxuduğu otaqda diqqət dağıdıcı vasitələri aradan qaldırılması gərəklidir. Diqqəti  dağıldıqda və ya hərəkətli davrandıqda ona hərəkətdə ola biləcəyi işlər verə bilərsiniz. Belə uşaqların sakit olduğu, diqqətini daha çox cəlb etməyi bacardığı işlərdə mükafatlandıra bilərsiniz. Bununla da, bir sonrakı dəfələrdə övladınızı diqqətli olmağa, sakit qalmağa həvəsləndirmiş olarsınız. Ən önəmlisi isə övladınıza səbrli, mehriban davranmanız gərəklidir.

Zəhra Qorxmaz
Psixoloq





DİQQƏT! DİQ və direktor müavinlərinin işə qəbulu müsabiqəsinə əyani və distant hazırlaşmaq istəyənlər Məktəbşünaslıq Kurslarımıza müraciət edə bilər. 0506725911 Zəng və ya votsap yazın.



Загрузка...
loading...

Həmçinin oxuyun:
Uşaqlardakı aqqresivliyin səbəbləri və onun aradan qaldırılması

Uşaqlardakı aqqresivliyin səbəbləri və onun aradan qaldırılması

Valideyinlərə məsləhət

Valideyinlərə məsləhət

Uşaqlarda diqqət dağınıqlığının səbəbləri

Uşaqlarda diqqət dağınıqlığının səbəbləri

Davranış   pozuntusu   daha   cox  hansı  yaşda   olur.

Davranış pozuntusu daha cox hansı yaşda olur.

Uşaqlarda nitq qüsurları nədən yaranır?

Uşaqlarda nitq qüsurları nədən yaranır?

Uşaqlarda davranış və hiperaktivlik

Uşaqlarda davranış və hiperaktivlik

KİÇİK YAŞLI MƏKTƏBLİLƏRİN EMOSİONAL İNKİŞAFI - BU DÖVRDƏ YARANAN MƏNFİ HALLAR

KİÇİK YAŞLI MƏKTƏBLİLƏRİN EMOSİONAL İNKİŞAFI - BU DÖVRDƏ YARANAN MƏNFİ HALLAR

Uşaqlarda isterik hallar - Valideynlər nə etməli?

Uşaqlarda isterik hallar - Valideynlər nə etməli?

Uşaqlarda anadan ayrılmaq qorxusu -Nəyə görə uşaqlar...

Uşaqlarda anadan ayrılmaq qorxusu -Nəyə görə uşaqlar...

Smartfonlar uşaqlarda nitq gecikmələrinə səbəb olur

Smartfonlar uşaqlarda nitq gecikmələrinə səbəb olur

Uşaqlarda davranış pozuntusu və səbəbləri

Uşaqlarda davranış pozuntusu və səbəbləri

Yalan danışan uşağa necə davranmalı?

Yalan danışan uşağa necə davranmalı?

Burun əti uşağı kar edə bilər – VALİDEYNLƏR, DİQQƏTLİ OLUN

Burun əti uşağı kar edə bilər – VALİDEYNLƏR, DİQQƏTLİ OLUN

Valideynlər bu xəbəri mütləq oxusun. Analar özləri işlə məşğul olarkən uşaq mane olmasın deyə…

Valideynlər bu xəbəri mütləq oxusun. Analar özləri işlə məşğul olarkən uşaq mane olmasın deyə…

Məktəb təşvişi nədir - Qarşısını necə alaq?

Məktəb təşvişi nədir - Qarşısını necə alaq?

Kəkələyən uşaqlarda hansı qüsurlar olur?

Kəkələyən uşaqlarda hansı qüsurlar olur?

Çətin uşaqlar və onlarla aparılan işin əsasları

Çətin uşaqlar və onlarla aparılan işin əsasları

Əsəbi uşaqları necə tərbiyə etməli?- PROBLEM

Əsəbi uşaqları necə tərbiyə etməli?- PROBLEM

Hiperaktiv uşaqların valideynlərinə psixoloq tövsiyələri- Bunlar varsa...

Hiperaktiv uşaqların valideynlərinə psixoloq tövsiyələri- Bunlar varsa...

Dəcəl, yoxsa hiperaktiv?– UŞAQLARINIZI TANIYIN!

Dəcəl, yoxsa hiperaktiv?– UŞAQLARINIZI TANIYIN!

Uşaq depressiyaları- VALİDEYNLƏR DİQQƏT!

Uşaq depressiyaları- VALİDEYNLƏR DİQQƏT!

Qız uşaqları atalarına, oğlan uşaqları analarına gözəl görünmək istəyir- Valideynlərin nəzərinə

Qız uşaqları atalarına, oğlan uşaqları analarına gözəl görünmək istəyir- Valideynlərin nəzərinə

Məktəbəqədər və məktəb yaşlı uşaqlarda

Məktəbəqədər və məktəb yaşlı uşaqlarda "minimal beyin disfunksiyası" yəni beynin yarımkürələrinin hər hansı hissəsində funksiyanın pozulması

Uşaqlarda davranış pozuntuları... PROBLEM

Uşaqlarda davranış pozuntuları... PROBLEM